| |
|
Gereedschap voor de HAM amateur |
| |
Als beginnend radio amateur heb
je gereedschap nodig, als men
begint dan is het niet
noodzakelijk om het duurste te
kopen. Ook voor minder
geld
is
er al goed gereedschap te koop.
De keuze tussen budget en
kwaliteitsgereedschap hangt
vooral af van de frequentie van
gebruik en de nauwkeurigheid die
je nodig hebt. Goedkoop
gereedschap kan sneller
kapotgaan of slijten, waardoor
je op de lange termijn vaker
vervangingen
moet kopen. Duurder gereedschap
is beter uitgebalanceerd, wat
vermoeidheid bij langdurig
gebruik vermindert en
nauwkeuriger resultaten geeft. |
|
|
|
Soldeergereedschap |
|
|
|
Losse soldeerbout of een
soldeerstation |
Een losse soldeerbout is
geschikt voor eenvoudige
reparaties, mobiel gebruik of
als je slechts incidenteel een
paar draden aan elkaar moet
zetten.
Ze zijn goedkoper en nemen
weinig ruimte in. Losse
soldeerbouten zijn verschillende
vermogens verkrijgbaar,
afhankelijk waar deze voor
gebruikt word. 15W, 25W en 40W
worden veel voor electronica en
elektra gebruikt. Merken zoals
Weller bieden zowel basisbouten
als stations aan.
Kies een soldeerstation voor
fijn elektronicawerk (zoals op
printplaten), lange
soldeersessies of wanneer je
werkt met verschillende soorten
soldeertin. Het biedt meer
veiligheid door de ingebouwde
houder en een schonere
werkomgeving met de bijgeleverde
reinigingsspons. |
|
|
 |
| Weller soldeerstation |
|
|
 |
| Stannol 60/40 soldeertin |
|
|
 |
| Desoleerlitze en
desoldeerpomp |
|
|
|
|
Soldeertin |
Voor het solderen van
elektronica heb je
specifiek zachtsolderen
soldeertin nodig dat is
voorzien van een
harskern
(vloeimiddel/flux).
Dit vloeimiddel zorgt
ervoor dat het soldeer
goed vloeit en zich goed
hecht aan de
componenten. De
elangrijkste soorten
zijn: |
|
|
|
Loodhoudend:
|
| Loodhoudend (60/40 of
63/37): Bestaat meestal
uit 60% tin en 40% lood.
(60/40 of 63/47 |
| Heeft een lager
smeltpunt (ca.
183°C-190°C), vloeit
makkelijker en geeft een
glanzende verbinding. |
| Voor hobbyisten nog
beschikbaar, maar voor
professioneel gebruik in
de EU verboden vanwege
milieueisen (RoHS-richtlijn). |
|
|
|
Loodvrij
(Sn/Ag/Cu): |
| Heeft een hoger
smeltpunt (ca.
217°C-227°C) en vloeit
minder soepel dan
loodhoudend tin. |
|
|
|
Dikte van de
draad: |
| 0,5 mm - 0,7 mm: Ideaal
voor fijn werk op
printplaten (PCB's) en
kleine componenten. |
| 1,0 mm: Geschikt voor
grotere verbindingen
zoals dikkere draden of
connectoren. |
|
|
|
Harskern (Flux) |
Harskern (ook wel rosin core
genoemd) is soldeerdraad waarbij
het vloeimiddel (flux) al in de
kern van de draad is verwerkt.
Dit type draad is
de standaard voor elektronica
omdat het extra handelingen
bespaart en zorgt voor een
betrouwbare verbinding. |
|
Gebruik nooit
soldeervloeistof of -vet
(zoals S39) voor
elektronica; de zuren
hierin tasten je
componenten
onherstelbaar aan.
|
|
|
|
Desolderen |
Voor het verwijderen van
soldeertin (desolderen) zijn de
desoldeerlitze en de
desoldeerpomp de twee meest
gebruikte hulpmiddelen.
Hoewel ze hetzelfde doel dienen,
werken ze op verschillende
manieren en hebben ze elk hun
eigen sterke punten. |
|
|
|
Desoldeerlitze
(Soldeerlint / Solder Wick) |
Litze is een fijngevlochten
koperdraad, meestal voorzien van
een laagje vloeimiddel (flux).
Je plaatst de litze op de
soldeerverbinding en drukt hier
de warme soldeerbout tegenaan.
Door de hitte smelt het tin en
wordt het door de capillaire
werking in het koperen
vlechtwerk "gezogen". |
|
|
|
Desoldeerpomp
(Tinzuiger) |
Dit is een handmatig
vacuümapparaatje met een door
een veer aangedreven zuiger. Je
spant de pomp door de zuiger in
te drukken.
Verwarm de soldeerverbinding met
je bout tot het tin vloeibaar
is, plaats de tuit van de pomp
er direct tegenaan en druk op de
knop.
De zuiger schiet omhoog en zuigt
het vloeibare tin naar binnen. |
|
|
|
Tangen en pincetten |
|
|
Voor elektronicawerk zijn tangen
specifiek ontworpen voor
precisie en het werken in kleine
ruimtes. Ze zijn vaak kleiner
dan standaard tangen
en hebben fijnere bekken.
Essentiële tangen voor
elektronicaDe volgende tangen
vormen de basisuitrusting : |
|
|
|
Kleine elektronica
tangenset |
|
Voor fijnmechanisch werk aan
printplaten en kleine
componenten is een elektronica
tangenset essentieel. Deze
sets bevatten doorgaans
precisietangen zoals een
zijsnijtang, punttang en
striptang, vaak voorzien van een
openingsveer voor herhaaldelijk
gebruik. |
|
|
|
Een tangenset van 150 mm |
|
Deze tangen zijn voor zowel
algemeen onderhoud als meer
gedetailleerd werk. Sets met
deze afmeting zijn compact
genoeg voor krappe ruimtes, maar
bieden voldoende hefboomwerking
voor de meeste dagelijkse
klussen. Een set bestaat uit
Combinatietang, zijsnijtang en
telefoontang of punttang. |
|
|
|
striptangen |
|
Een striptang is een onmisbaar
stuk handgereedschap voor
iedereen die met elektriciteit
werkt. Het is specifiek
ontworpen om de isolatiemantel
van een elektriciteitsdraad te
verwijderen zonder de
onderliggende koperen kern te
beschadigen. Afhankelijk van de
frequentie en het type werk kun
je kiezen uit verschillende
modellen: |
|
|
|
Handmatige
striptang: |
|
Deze traditionele tang heeft een
stelboutje waarmee je de bek
handmatig instelt op de
draaddikte. Ideaal voor
incidentele klussen. |
|
|
|
Automatische
striptang: |
|
Deze tang stelt zich vanzelf in
op de dikte van de draad en
stript de isolatie met één
knijpbeweging. Dit is sneller en
nauwkeurigerin
gebruik |
 |
| Kleine elektronica
tangenset |
|
|
 |
| Tangenset 150mm |
|
|
 |
| Striptangen |
|
|
|
|
Pincetten: |
|
Metalen pincetten zijn
precisie-instrumenten
gemaakt van twee stukjes
gebogen metaal die aan
één uiteinde zijn
verbonden. Ze worden
gebruikt voor taken
waarbij kleine objecten
met hoge nauwkeurigheid
moeten worden gehanteerd
of verwijderd |
|
|
|
Waterpomptang: |
Een waterpomptang is een
verstelbare tang die onmisbaar
is voor klussen aan leidingen,
moeren en bouten. Dankzij de
verstelbare bek kun je
grip krijgen op voorwerpen van
verschillende diktes |
|
|
|
Griptang: |
| Een griptang ook wel klemtang of
vice-grip genoemd is een tang
die je kunt vergrendelen op een
werkstuk. Hierdoor fungeert de
tang als een soort draagbare
bankschroef of een 'derde hand',
omdat hij de grip vasthoudt
zonder dat je zelf in de
handvatten hoeft te knijpen. |
|
|
 |
| Picetten |
|
|
 |
| Waterpomptang |
|
|
 |
| Griptang |
|
|
|
|
coax schaar |
Een coax schaar of
kabelschaar is specifiek
ontworpen om coaxkabels
door te knippen zonder
de interne structuur,
zoals de isolatie en de
kern,
te pletten. Voor een
optimaal signaal is het
essentieel dat de kabel
rond blijft tijdens het
knippen |
|
|
|
Fiskars scharen |
Deze scharen scharen
staan wereldwijd bekend
om hun iconische oranje
handgrepen, ergonomisch
ontwerp en hoogwaardige
roestvrijstalen
bladen die tot aan de
punt snijden. |
|
|
 |
| Scharen |
|
|
 |
| Kleine tafelbankschroef |
|
|
 |
|
Derde handje |
|
|
|
|
Kleine
tafelbankschroef: |
Een kleine
tafelbankschroef is een
compact klemgereedschap
dat speciaal is
ontworpen voor licht
precisiewerk en
hobbytoepassingen.
In tegenstelling tot
zware, vaste
bankschroeven worden
deze modellen vaak met
een tafelklem aan een
tafelblad of werkbank
bevestigd,
waardoor ze mobiel en
ruimtebesparend zijn. |
|
|
|
Derde handje: |
Een derde handje ook wel
soldeerhulp genoemd is
een onmisbaar hulpmiddel
voor fijnmazig
precisiewerk zoals
solderen, modelbouw of
het
repareren van sieraden.
Het vervangt letterlijk
een extra paar handen
door kleine onderdelen
stevig vast te houden. |
|
|
|
Schroevendraaiers en
sleutels |
|
|
|
6-delige
schroevendraaierset: |
Een 6-delige
schroevendraaierset is
de meest gangbare
basisset voor zowel
doe-het-zelvers als
professionals. Deze sets
bevatten meestal
de meest gebruikte maten
voor platte (sleuf) en
kruiskopschroeven (PH of
PZ), waardoor ze
geschikt zijn voor circa
90% van alle klussen
in en rond het huis. |
|
|
|
Horloge
schroevendraaiers: |
Horloge
schroevendraaiers, ook
wel
precisieschroevendraaiers
genoemd, zijn specifiek
ontworpen voor het
werken met
micro-onderdelen
in horloges, brillen en
elektronica. Ze
onderscheiden zich door
een draaibare kop (top),
waardoor u met de
handpalm druk kunt
uitoefenen
terwijl u met uw
vingers de schacht
draait voor maximale
controle. |
|
|
|
34-delige
schroevendraaierset: |
De Stanley 34-delige
schroevendraaierset
(STHT0-62141) is een
veelzijdige basisset die
veel wordt gebruikt voor
zowel huishoudelijke
klussen als licht
professioneel werk. De
set combineert vaste
schroevendraaiers met
een bithouder en een
selectie aan
precisie-instrumenten. |
|
|
 |
|
Schroevendraaiers |
|
|
 |
|
precisie
schroevendraaiers |
|
|
 |
|
34-Delige
schroevendraaier bitset |
|
|
Ringsteeksleutels: |
Een ringsteeksleutel is
een combinatiesleutel
met aan de ene kant een
open bek (steeksleutel)
en aan de andere kant
een gesloten ring.
Deze sleutels zijn essentieel voor het vast- en
losdraaien van bouten en moeren,
waarbij de ringkant meer grip
biedt en minder snel wegglijdt. |
|
|
|
Inbussleutels: |
Een
inbussleutelset
is een onmisbare
verzameling
gereedschap voor
het vast- of
losdraaien van
binnenzeskantbouten.
De stiftsleutel(L-vorm)
is de meest
klassieke vorm.
De korte zijde
gebruik je voor
extra kracht,
terwijl de lange
zijde handig is
voor moeilijk
bereikbare |
|
|
|
Micro
dopsleutelsets |
Micro
dopsleutelsets
voor
zeskantschroeven
(metrische maten
M1 t/m M4) zijn
gespecialiseerde
sets voor
fijnmechanica,
waarbij de
doppen
variëren van 1,5
mm tot 5,5 mm. |
|
|
 |
|
Steek en ring
sleutels |
|
|
 |
|
Inbussleutels |
|
|
 |
|
Mini Dopsleutels |
|
|
|
|
Mini
boormachine: |
|
Een mini
boormachine is
ideaal voor fijn
werk zoals
modelbouw,
sieraden maken
of kleine
reparaties in
huis. Hieronder
vind je de
verschillende
types en waar je
ze voor kunt
gebruiken: |
|
|
|
Roterende
Multitools (Type
Dremel): |
Dit zijn de
meest
veelzijdige
machines. Ze
worden vaak
geleverd in sets
met accessoires
voor boren,
slijpen,
polijsten en
graveren.
|
|
USB-oplaadbaar: |
| Compacte
versies die vaak
het formaat van
een dikke pen
hebben, ideaal
voor licht
modelbouwwerk.
|
|
|
|
Zelfherstellende
snijmat 60x90 xm |
Een
zelfherstellende
snijmat is de
perfecte
bescherming van
de werktafel,
vooral als je
veel snijdt,
knutselt of aan
modelbouw doet.
Deze matten zijn
gemaakt van
meerdere lagen
flexibel
kunststof
(meestal PVC).
Wanneer je er
met een hobbymes
in snijdt,
wijken de vezels
uiteen en
sluiten ze zich
direct na de
snede weer.
Hierdoor blijft
de mat glad en
gaat je mesje
veel langer mee. |
|
|
|
Digitale
schuifaat: |
|
Een schuifmaat
(of
schuifpasser) is
onmisbaar voor
wie precisiewerk
doet. Waar een
liniaal vaak
ophoudt bij hele
millimeters,
meet een
schuifmaat tot
op 0,05 mm of
zelfs 0,01 mm
nauwkeurig. De
meest
gebruiksvriendelijke
keuze. Je leest
de maat direct
af op een
LCD-scherm en
kunt eenvoudig
wisselen tussen
millimeters en
inches. |
 |
|
Mini boormachine |
|
|
 |
|
Snijmat 60x90 cm |
|
|
 |
|
Digitale schuifmaat |
|
|
|
|
Stanley en
afbreekmessen: |
Een afbreekmes
biedt het voordeel dat
je door een segment af
te breken direct weer
beschikt over een
vlijmscherp snijvlak De
kwaliteit en
veiligheid van dit
gereedschap hangen sterk
af van de bladbreedte en
het
vergrendelingsmechanisme.
Afbreekmessen worden
gecategoriseerd op basis
van de breedte van het
mesblad: |
|
|
|
-9 mm (Smal): Bij
uitstek geschikt voor
precisiewerk, zoals het
afsnijden van behang of
fijn handwerk. |
|
-18 mm (Standaard): De
meest gangbare maat voor
algemene klussen, het
snijden van karton,
kunststof en folie |
|
-25 mm (Heavy Duty):
Ontworpen voor zwaar
werk in de bouw, zoals
het snijden van
gipsplaten, dikke
isolatie of stugge
vloerbedekking. |
|
|
|
Staal borenset: |
Een borenset voor staal,
ook wel een
metaalborenset genoemd,
is meestal gemaakt van
High Speed Steel (HSS).
Afhankelijk van het
soort staal
dat je wilt bewerken,
kies je uit
verschillende
kwaliteiten. Typen
borensets voor staal: |
|
|
|
HSS-R (Rolgewalst): |
De standaard zwarte
boor. Deze is voordelig
en geschikt voor
algemeen gebruik in
zachtere staalsoorten,
aluminium en kunststof.
|
|
HSS-G
(Geslepen): |
Deze boren zijn blank
van kleur en volledig
uit geslepen metaal
vervaardigd. Ze zijn
scherper, nauwkeuriger
en hebben een langere
levensduur
dan de rolgewalste
variant. |
|
|
|
HSS-Co (Cobalt): |
|
Deze boren bevatten
meestal 5% cobalt (M35
staal). Ze zijn extreem
hittebestendig en de
beste keuze voor harde
metalen zoals RVS
(roestvrij staal) en
gelegeerd staal |
|
|
|
HSS-TiN
(Titanium): |
|
Boren met een
goudkleurige
titanium-nitride coating.
Deze coating vermindert
wrijving en hitte,
waardoor de boor langer
meegaat bij intensief
gebruik. |
|
|
|
Trapboren: |
Een trapboor (ook wel
stappenboor of
trappenboor genoemd) is
een kegelvormige boor
die speciaal is
ontworpen om gaten van
verschillende diameters
te boren in dun
plaatmateriaal zonder
dat je van boor hoeft te
wisselen. Met één
boor kun je gaten maken
van bijvoorbeeld
4 mm tot 20 mm of 30 mm.
Dankzij de spitse punt
is voorboren vaak niet
nodig. |
|
|
 |
| Afbreekmessen |
|
|
 |
|
Staalborenset |
|
|
 |
|
Trap boren |
|
|
|
|
|
| |